De laurenstoren

Kom vanavond met verhalen

hoe de oorlog is verdwenen

en herhaal ze honderd malen:

alle malen zal ik wenen

Leo Vroman

Dicht  bij  ons  huis  liep  de treinrails  over  de weg.

Ik  heb  heel wat  tijd  doorgebracht  voor  een  gesloten  overweg.

Wij  moesten  daar altijd  overheen  om  ergens  te  komen.

Het  station  lag  helemaal  buiten  het  dorp  maar wij  waren  zo  gelukkig  dat  we  er  vlak  bij  woonden.

En  als  het  nodig  was  maakten  wij  een  reisje  naar  Rotterdam.

Ik  werd  al groot, 9  jaar  of zoiets  was  ik  en  vandaag  is  het  feest.

Mijn  moeder  en  ik  gaan  samen  naar  de  stad.  Ik  krijg  vandaag  een  nieuwe  jas,  een  spiksplinter  nieuwe  jas.

Geen  afdankertje  van  mijn  zus. Nee  een  nieuwe  jas,  gekocht  voor  mij.

Moeder  staat  al  aangekleed: hoedje  op,  tasje  in  haar  hand  om  naar   de  trein  te  gaan.  Opschieten  meid”  zegt ze  “anders  halen  we  de  trein  niet”.

Als  we  over  de  dijk  lopen,  luister  ik  naar  het  klikken  van  haar  hakken  op  de  straat.  Ik  heb  vandaag  mijn  zondagse  lakschoenen  aan.

Af  en  toe  moet  ik  wat  harder  lopen  om  haar  bij  te  houden.

Mijn  kniekousen  zijn  helemaal  naar  beneden  gezakt  en  dat  vind  ik  een  naar  gevoel. 

Maar  er  is  geen  tijd  om  ze  omhoog  te  trekken  want  we  zijn  heel  laat.

Puffend  en  hijgend  stappen  we  in  de  trein.  Gelukkig  we   hebben  het  nog  net gehaald.

Als  we  zitten  pakt  moeder haar  portemonnaie  uit  haar  tasje  en  telt  nog  eens  haar  geld.

Ik  kijk  naar  haar  gezicht: zou  het  wel  doorgaan?

Ze  bergt  haar  portemonnaie  weer  op  en  kijkt  een  beetje: ik  weet  niet  goed  hoe  ze  kijkt. In  ieder  geval  niet  blij, vind  ik.

We  stappen  uit  op  het  Blaak Station  en  lopen  naar  de  Hoogstraat.

Dan  zie  ik,  zoals  altijd,  de  Laurenskerk  staan,  zwaar  gehavend  door  de  brand  na  het bombardement  van  1940. 

Een  eenzaam,  verwoest   bouwwerk  midden  in  een open  vlakte  van  puin.   

Ik  kijk  naar  de  toren, die  in  de  steigers  staat.

En  ook  nu  word  ik  weer  verdrietig  bij  het  zien  van  de  toren: een  gehavend geraamte.

Hoe  moet  dit  goed  komen?

Ik  wil  even  blijven  staan  en  kijken. Het  liefst  zou  ik  naar  de toren  toe  lopen om even  heel  dicht  bij  hem  te  zijn.

   

Moeder  trekt  mij  mee. “ Kom, we  hebben  geen tijd  om  te  kijken. Je  hebt  het  toch  al  meer  gezien?”

We  lopen  door  de  Hoogstraat.  Een lege  straat  zonder  huizen.

De  gaten  waar  eens  huizen  stonden,  gapen  mij  aan.  Wanneer  zullen  er  weer  huizen  staan?

“ We  gaan  eerst  maar  eens  bij  Esders  kijken,  die  heeft  tenminste  goede  kwaliteit”  zegt  moeder.

Mijn  hart  zingt: ik  krijg  een  nieuwe  jas, hiep  hoi!

Even  later  staan  wij  bij  de  jassen.  Moeder  haalt  een  bruinige  jas  uit  het  rek.

“Dat  is  voor  meisjes  van  11  jaar  moeder”.

“Dat  geeft  niet,  trek  hem  maar  eens  aan.  We  kopen  hem  op  de  groei” zegt  ze.

Ik  trek  de  jas  aan. De  mouwen  zijn  veel  te  lang  en  de  schouders  hangen  veel  te laag.  Ik  zou  wel  willen  huilen,  met  deze  jas  loop  ik  voor  gek.

“Ja” zegt  moeder “wel  een  beetje  groot” .  Ik  zucht: gelukkig.

Ze  pakt  een  andere : “ hier  trek  deze  eens  aan. Die  lijkt  mij  veel  beter”.

Moeder  kijkt  naar  de  prijs,  ik  naar  de jas.

Vind  ik  hem  mooi?  Ik  weet  het  niet.  Ik  durf  niet  te  zeggen  dat  ik  de  kleur  niet  mooi  vind:  donkerblauw.

“ Zullen  we  deze  dan  maar  nemen?”  Moeder  loopt  al  naar  de kassa.  En  ik,  een  beetje  blij,  er  achter  aan.

“ Zullen  we  er  een  rode  muts  bij  kopen?” zegt  moeder.

Moeder  loopt  mij  al  voor  naar  buiten.

Een  rode  muts?  Ja,  dat  is  mooi!  Vandaag  krijg  ik  ook  nog  een  rode  muts. 
Eigenlijk  vindt  moeder  dat  helemaal  niet  mooi,  weet  ik.  Veel  te  opvallend  vind  ze  altijd.

De  rode  muts  en  de  nieuwe  jas  zitten  nu  in  een  grote  zak.

We  kunnen weer  naar  huis.  De zak  met mijn  nieuwe  kleren  draag  ik zelf.

We  lopen  weer  terug  door  de  Hoogstraat.

Ik  doe alsof  de  Laurenstoren  niet  bestaat. Ik  kijk  gewoon  niet!

Even  later  slaan  wij  af  naar  het  station.  De  trein  komt  gelukkig  over  7  minuten  al.

En  die  is  nog  keurig  op  tijd ook.  Als  alles  mee zit  zijn  we  over  een  half  uurtje  thuis!

De  wederopbouw  van  de Laurenskerk  met  de  omgeving  heeft  jaren  geduurd.

Een  groot  gedeelte  van  mijn  jeugd  stond  de  kerk  in  de  steigers. 

Een  herinnering  aan  de  oorlogsjaren.

In   1970  werd  de  wederopbouw  als  voltooid  gezien.

Later  heb  ik  prachtige  muziekuitvoeringen  bijgewoond  in  de  Laurenskerk.

Gelukkig  dat  dit  prachtige  gebouw  bewaard  is  gebleven  voor  komende  generaties. 

 

Kijk ook  eens op mijn eigen domeinnaam www.meeopdewind.nl 

Binnenkort is dit mijn nieuwe adres.

Voorlopig  publiceer ik  ook  nog  op  blogspot.

Dit is voor jou

Het  klopt  niet  helemaal  dat  Sinterklaas  vroeger nooit  langs  kwam.

Ik  herinner mij  nu  weer  dat  we  2  keer pakjesavond  vierden.

Het waren  de  2  laatste  jaren  voordat  mijn oudste  broer verongelukte  dat  hij,  voor  de jongste  kinderen  van  het  gezin, cadeautjes  kocht.

Voor  die  gelegenheid  zaten  we  in  de voorkamer,  ook  wel  de  mooie  kamer  genoemd.

Het  was  heel spannend  voor  ons  want  het  was  helemaal  nieuw.

In   mijn  buik  was  spanning  van  opwinding.  Nu  ging  het toch  nog  gebeuren.

Vanavond  was  het  ook  bij  ons  pakjesavond!

De  velours  gordijnen  waren  dicht  getrokken. De  lamp  boven  de  tafel  liet  het  licht  vallen  op  de  rood  mahonie houten  tafel.

Daar  zaten  we, met  zijn  allen,  in  een  grote  kring  rondom  de eettafel.

De  rood  pluchen  stoelen  waren  allemaal  bezet.

Mijn  broer  verzorgde de  pakjes.

Een voor één  werden  we  geroepen  om bij  hem  te komen.

Mijn  oudere  zus  kreeg  een bruin,  echt  leren  tasje.

Ik  keek  er  verrukt  naar.  Prachtig  vond  ik  het.

Wat  zou  ik  krijgen?

Even  later  verdween  zijn  hand  weer  in  de zak: “ Dit  is  voor  jou  zei  hij  en  keek mij  aan terwijl  hij  het  pakje  omhoog  hield.  “Kom het  maar  halen”

Ik  keek  naar  het  pakje, alle  ogen  waren  op  mij  gericht.  Iedereen  wachtte.

“Maak  maar  open  zei  hij”.  Het  was  nog  steeds  stil,  dat  was  anders  nooit zo.

Perplex  keek  ik  naar  het  tasje  dat  ik  in  mijn  handen  hield.

Een  schoudertasje  van  bruin  leer.  Ik zuchtte.  “ Vind  je  het mooi”?

Ik  draaide het  om en  om  en  bleef  ernaar  kijken.

Even  later,  toen  ik  weer  op  mijn  stoel  zat, legde  ik  het  op  mijn  schoot  zodat  ik  het goed kon  zien.  Ik  hield  het  tasje  goed  vast.

Het  jaar  erop  was  er  ook  pakjesavond.

Weer  werd  alles  voorbereid  en  weer  zaten  we  in  de  mooie  kamer.

Ook  dit  jaar  kregen  de  jongste  kinderen  een cadeau.

Ik  zie  mezelf   weer  zitten  met  op  mijn  schoot  een  luxe,  groen  fluweelachtige  Vinolia  zeepdoos,  met  3 stukken  zeep  erin.

Ieder  keer  bracht  ik  de  doos  naar  mijn  neus  en  snoof  dan  de  heerlijke  geur  op. 

Voorzichtig  streelde  ik  het  zachte  fluweel.

Die  twee  avonden, ik  vergeet  ze  nooit.

Later, toen  wij  zelf  kinderen  kregen was  sinterklaasavond  altijd  een  feestje.

De  kinderen  begonnen  altijd  al  vroeg  in  reclameblaadjes  aan  te  kruisen  welke  dingen  ze  leuk  vonden.

Die  folders  rolden  lang  voor  Sinterklaas  in  de bus  en  dan  begon  eigenlijk  al  het  feest.

En  ze  bleven  bladeren  tot  op  den  duur  bijna  alles  was  aangestreept.

Daaruit  konden  zij  later  een  verlanglijstje  maken,  en  dat  gebeurde  dan  ook.

En  verder  is  het  toch  een  uitgelezen  avond  om  elkaar te  verrassen  met   kleinigheidjes.

En  wat  een  ongekende  mogelijkheden  om  je  rijm-ader  aan  te spreken.

Of  iemand  op  een humoristische  manier  in  het  ootje  te  nemen.

Ook  werden  nietszeggende  dingen  jaar  op  jaar  weer  heel  mooi  ingepakt  en  dat  zorgde  voor  veel  hilariteit.

En  mocht  je  lang  voor  sinterklaasavond  die  voorwerpen  willen  verstoppen  zodat  ze  dit  jaar  niet  konden  worden  ingepakt,  was  er  al  een  Piet  langs   geweest  die  ze  stilletjes  had  meegenomen.

Soms  werden  de  fop cadeautjes  zo  mooi  gevonden  dat de  gekochte  cadeautjes  er  niet  tegenop  konden.

Voor  het  hondje  was  het  de  dag  van  het  jaar!

We  gooiden  alle  uitpakpapier,  kranten  etc.  op  een  grote  hoop  op  de  grond  en  dan  kwam  ze  aangerend  hoor.

Als  een  dolle  scheurde  ze  de  kranten  los,  helemaal  wild,  dat ze  zich  nu  ook

binnen  in  huis,  mocht  uitleven. 

Ze  gromde  en  slingerde  wild  haar  kop heen  en  weer  terwijl ze  de  kranten  aan  
flarden  trok. 

Aan  het  einde  van  de  avond  was  de  rommel  compleet. 

Maar  wat  hadden  we  weer  genoten  van  alle  dingen  die  langs  kwamen!

We  zijn  weer  verder  in  de  tijd,  een  generatie  opgeschoven.
Er zijn nu  kleinkinderen die  ook  al  weer  groot  zijn.
We  vieren  nu  de  pakjesavonden  bij  onze  kinderen,  met  zijn  allen.
En  dat  is  weer  feest
We  gaan  nu  zitten  en  genieten  van  onze  welverdiende  rust.

Over ijsbloemen en een gek op het dak

Nee  dit  is  geen  Sinterklaas verhaal.
Maar een verhaal over  bevroren  ramen  en  winterkou.

Sinterklaas  kwam  trouwens  helemaal  niet  langs. 

Allemaal  onzin, vond  mijn  moeder.

Wat  zou  ik  graag  dat  huis,  waarin  ik als  kind woonde,  nog  eens  bekijken.

Helaas  is  het  afgebroken  en  staat  er  nu  op dezelfde  plaats  een  modern,  niet  aansprekend  nieuwbouwhuis.

Dat  vind  ik wellicht  zo door  mijn  nostalgisch  verlangen  naar dat  oude  huis  van  vroeger.

Als  ik  uit  school  naar  huis  liep  verlangde  ik  naar  de  vertrouwdheid  van  de groene  luiken. 

En  naar  Tippie  de hond,  die  daar  heerlijk  vrij  over  het erf  rond  sprong  en  ons  op  het  brugje  dat  over  de sloot lag,  opwachtte. 

Toch  is  het  niet  alleen  omgeven  met  romantiek,  dat  vroegere huis. 

Het  was  ook  een  bijzonder koud  huis. 's Winters  stonden,  als  je  's morgens wakker  werd,  de  ijsbloemen  op  de  ramen.

De  washandjes  hingen  bevroren  aan  de  haakjes.

En  als  het  erg  koud  werd  zette  mijn   moeder  zelfs  vrijdags  de  badteil  in  de  huiskamer  voor  de wekelijkse  badbeurt. 

Tja, dat  waren nog  eens  tijden!

Soms  zou  ik  nog  wel  eens  die prachtige  ijsbloemen op  de  ramen  willen  zien. 

Maar  niet  op  onze  ramen  want  daar  hoort  ook  die  ijzige  vrieskou  bij  en  daar  verlang  ik  echt  niet  naar  terug.

Als  de  wind  uit  de  verkeerde  hoek  kwam  ging  de  rook  niet  door  de  schoorsteen  naar  buiten, maar  de  helft  kwam  terug in  de kamer.

Soms  weken  wij  uit  naar  de  voorkamer  en  het  kon  gebeuren  dat   het  daar  beter  ging.

Maar  als  ook  daar  de  rook  niet  werd  afgevoerd  was  mijn  moeder  ten  einde  raad.

En  ik  had  het  koud,  heel  koud!

Er  moest  iets  gebeuren.  Dit was  geen  doen,  hoorde  ik  mijn  moeder zeggen

Er  werd  iemand  bijgeroepen, een  kenner  die  het  wist  en  het  kon  oplossen.

En  dat  leek  ook  te  gaan gebeuren.  Een  gek  op  het dak  plaatsen  dat  zou  zeker  helpen.

Ik  snapte  er  niets  van,  een gek?  Wat  was  dat : een  gek?

Het  kon  geen  mens  zijn  dat  snapte  ik  nog  wel.  Hoewel? Hoewel?

Wat  was  een  gek  op  de  schoorsteen  dan  wel?

Terwijl  die  gek  een  raadsel voor  mij  bleef , liet  ik  de  vraag  in  de  lucht  hangen.

De  gek  kwam  er.  Na  veel  gestommel  met ladders  en  gerommel  op  het  dak  stond hij  er.

En  nu  maar  afwachten  hoe  het  zou  gaan.

Van  geen  kant  dus!  Die  hele  gek  veranderde  niets  aan  de  rookvorming in  huis.

Het bleef  koud  in  huis!

‘s Morgens  uit  bed  komen was  voor  mij  een  heldendaad.

Nooit  was  mijn  bed  in  de  winter  zo  lekker  als  toen.

Ik  talmde  en  kroop  dieper  onder  de  dekens  totdat  ik  er  niet  meer  aan  ontkwam.

Een  betere  oplossing kwam  er aan. De gaskachel.   Toen  die eenmaal op de markt  kwamen werden  die aangeschaft!

En  ziedaar  voor  het  eerst  werd  het  heerlijk,  gezellig  warm  in  huis.

Ze  werden  geplaatst  in  de  voorkamer  en  de  achterkamer.

Geen  verkleumde  kerst  meer.  Wat  een weelde!

De  gek  bleef  intussen  gewoon op  de  schoorsteen  staan.

Later  keek  ik  in  het woordenboek  wat  een gek  nu eigenlijk is.

Het  woordenboek verklaart : een  gek  is een  beweegbare,  meedraaiende kap,  die  men  op  een  schoorsteen  plaatst  om  het  invallen  van  de  wind  te  beletten.

En  zo  valt  het  kwartje  dan  toch  nog!

't Zijn de kleine dingen die het doen

Terug  van  weggeweest.
Zelfs  lientje  de  poes  was  blij  dat  ik  er  weer  was!
En  dat  wil  wat  zeggen  want  lientje  is  altijd  boos  op  mij
als  ik langer  dan  een dag  ben weggeweest.
Zij  verwaardigt  mij  dan met  geen  blik  meer  als  ik  binnenstap.
En  als  ik  mij  installeer  voor  een  heerlijk  kopje  koffie
gaat  zij  goed  zichtbaar, demonstratief  met  haar  rug  naar  mij  toe zitten.
En  lieve  broodjes  bakken  is  er  niet  bij.  Zij  houdt  voet  bij  stuk.
Ik  moet  het  mij  maar  eens  goed realiseren  waar  ik  mee bezig  ben.
Niet  dat  gemakkelijk  wegwuiven!
Nee,  zij  is  zeer  ontstemd  over  mijn  gedrag, dat  moge  duidelijk zijn.
Gelukkig  draait  zij  na  een  nachtje  slapen  weer  bij.
Wat  dat  betreft: net  een  mens!
Echter, hoe anders  was  het  nu. 
Meteen  een  luid  gespin  toen  ik  haar  oppakte.
En  zo  dicht  mogelijk  bij  mij  willen  zijn,  mij  steeds  maar   aankijkend.
Het  klinkt  misschien  gek  maar  het  voelde  nu  meer  als  thuiskomen  dan  anders!

Vorige week  was  ik getuige  van  een  mooi  schouwspel.  Ik  zat  in  de tram,'s avonds.
Bij  een  halte  stapte  een man  van  middelbare  leeftijd  in.
Hij  had  een  heel  vriendelijke  uitstraling.
Toen  hij  ging  zitten  zag  ik  dat zijn  blik  op  een  al  wat  oudere  dame  viel  die  tegenover  hem  zat,  naast  een  partner.
De  dame  in  kwestie  voelde  het  en  zij  keken  elkaar  even  aan.
De  man  kon  zijn  ogen  de  hele  verdere  rit  niet van  die  dame  afhouden.
Hij wilde  niet  kijken  en  probeerde  het  met  zijn  wil,  maar  zijn  ogen  moesten  steeds  weer  naar  haar  toe.
De  oudere  vrouw  voelde  wat  er  gebeurde  en  keek  vriendelijk  voor  zich uit.
Het  was  duidelijk  dat  zij  niet  goed raad  wist  met  de situatie.
Ik  zag  alles  gebeuren  en  vroeg  mij  verwonderd  af  wat  er  nu  eigenlijk  plaats  vond  tussen  die  twee  mensen.
Zij, een  toch  veel oudere  dame  dan  hij,  een  man  van rond  de vijftig.
De  rit  duurde  best  wel  een  poosje.
Af  en  toe  ontmoetten  hun  ogen elkaar  weer  en allebei keken  zij  dan  snel
snel  een  andere  kant  uit.  
Uiteindelijk  was  de  tram  bij  de  halte  waar  de  man  eruit  moest.
Hij  durfde,  aan  het  einde  van  de rit,  de  oudere  vrouw  vriendelijk  te  groeten.  Zij gaf  hem  haar  liefste  glimlach, waarop  de  man  stralend  en  blij  uitstapte.
Het  was  van  zo'n  pure  eenvoud  wat  er  gebeurde  tussen  deze twee  mensen dat  het  mij  raakte.
Twee  mensen  die elkaar  niet  kenden  en  terloops  op  een  diep  niveau  even  als  voorbijgangers   verbonden   waren. 
Alsof  zij  elkaar  herkenden van  lang  geleden  en  dit  even  uitwisselden.
Hoe  mooi!

Er  gebeuren,  als  je  oplettend  in  het  leven  staat,  veel mooie  dingen  om  ons  heen.
De  kunst  is  genoeg  rust  in  mijn  leven  te  creëren zodat  zij 
binnen  kunnen  komen.  Genoeg  rust  en  tijd  nemen  om  ze  te  signaleren.
Het  zijn de  kleine  dingen  die  het  doen!
De  kleine  dingen  van alledag.

Hypermodern

Ik  ben  deze  week  in  Zeeland  als  mantelverzorger  bij een  familielid.
Het  leven  heeft  veel  leermomenten.
Er  valt  altijd  wel  iets  te   leren  ook  als  je  ouder  wordt.
Omdat  ik  vorige  week  mijn  schrijfsel lang  genoeg  vond  heb ik  een  stukje  weg
gelaten  wat  er  eigenlijk  bij  hoorde. 
Ik  wil  het  alsnog  plaatsen  omdat  het  er  nu  eenmaal  voor  geschreven  is. 
En  het  komt  prima  uit  omdat  ik  deze  week  niet  aan  schrijven  toekom.
Bovendien  vang  ik  zo  2  vliegen  in  één  klap.
Ik  ben  een  blog  begonnen  om  over  alles  wat  ik  zie  en  wat  mij  ter  harte  gaat
te  kunnen  schrijven.
En  dierenleed  gaat  mij  ter  harte  omdat  dieren  van  ons afhankelijk  zijn.
Wij  voor  hen  verantwoordelijkheid  dragen.
   
Een  poosje  geleden  was  er  een  open  dag  in  mijn  omgeving.
Er  waren  allerlei  bedrijven  die  hun  deuren  wijd  open  zetten  voor  het   publiek.
Ik  ging  er  op  af.
Zo  kwam  ik  terecht  bij  een  hypermoderne  veehouderij.
De  veehouder  vertelde  trots  aan  ieder  die  het  horen  wilde  hoe  goed  de  dieren  wel  niet  werden  verzorgd.
Het  voorbeeld  was  voor  handen.  Hij  wees  naar  een  varken.
Het  dier  lag  op  een  houten  vlonder  in  een  klein  hok,  meer  een  hoge  houten  kooi.
Het  moest  jongen  krijgen  en  had  alleen  maar  ruimte  om  stil  te  blijven  liggen.
Het  varken  werd  iedere  dag  getemperatuurd  en  zodra  het  maar  iets  verhoging 
had  kreeg  het   antibiotica.
Kan  het  wranger  vraag  ik  mij  af.
Ik  kreeg  hetzelfde  gevoel  van  vroeger  uit  mijn  kindertijd:  het  ging  weer  mijn 
begrip  te  boven.
Ik  ben  even  naar  buiten  gelopen  om  de frisse  lucht  in te  ademen.

Ik  vind  dat  zo'n  varken  een  vreselijk  leven  heeft.
Het  varken  uit  mijn  kinderjaren  had  in  ieder  geval  een  veel  beter  leven!
Het  had  genoeg  levensruimte.  En  dat  heeft  ieder  wezen  nodig!